ΕΚΔΗΛΩΣΗ ΜΝΗΜΗΣ, ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ, ΑΦΥΠΝΙΣΕΩΣ

Κάποτε εἴμαστε πολῖτες μιᾶς Αὐτοκρατορίας πού διαμόρφωνε τήν πορεία τοῦ κόσμου. Σήμερα καταντήσαμε ἕνας μικρός καί φοβισμένος λαός. Τί ἔφταιξε καί τί μεσολάβησε ἀπό τότε μέχρι τώρα; 

Μιά πρωτότυπη καί σφαιρική παρουσίαση τῶν γεγονότων πού ὁδήγησαν στήν Ἅλωση τῆς Κωνσταντινουπόλεως.

Ἔρευνα, κείμενα καί σκηνοθεσία: Νινέττα Βολουδάκη

ΟΙ ΠΑΛΙΕΣ ΑΜΑΡΤΙΕΣ ΡΙΧΝΟΥΝ ΜΕΓΑΛΕΣ ΣΚΙΕΣ!

Γιατί ἡ πτώση τῆς Κωνσταντινούπολης ρίχνει τή σκιά της µέχρι σήµερα;

Δέν θά ἔπρεπε νά περάσει οὔτε ἕνας µήνας Μάϊος, χωρίς ἱστορική αὐτοκριτική ἀπό τό λαό µας. Γιατί αὐτός ὁ τελευταῖος µήνας τῆς ἄνοιξης µᾶς θυµίζει ἀνάγλυφα τίς ἀντιθέσεις πού χαρακτηρίζουν τήν ἱστορική παρουσία µας στήν παγκόσµια ζωή. Ἐπικίνδυνες ἀντιθέσεις, πού, µιά µᾶς ξεχωρίζουν καί µᾶς ἀνεβάζουν σέ µιά ἰδιαίτερη ποιότητα ἀνάµεσα στούς λαούς καί µιά µᾶς ξεχωρίζουν πάλι, ἀλλά γιά νά µᾶς γκρεµίσουν σέ ἕνα ἰδιαίτερα ἀποκρουστικό βάθος µικρότητας.

Κι ὅταν µιλᾶµε γιά χαρακτηριστικά τοῦ λαοῦ µας, δέν µιλᾶµε γιά κάτι ἀόριστο, ἕνα σύννεφο πού πλανιέται πάνω ἀπό τά κεφάλια µας, χωρίς τή δική µας συµµετοχή. Μιλᾶµε γιά τό χαρακτήρα µας, τόν δικό µας χαρακτήρα, γιά τό φῶς καί τίς σκιές, πού ὁ καθένας µας διακρίνει ἄν σκύψει στό βάθος τοῦ ἑαυτοῦ του. Ἴσως, ἡ καθηµερινή µας ζωή νά µᾶς παρασύρει καί νά µή σπουδαιολογοῦµε τόν ἀντίκτυπο καί τή σηµασία τους, ἀλλά τό φῶς κι οἱ σκιές µας ὑπάρχουν καί φαίνονται καί ἐπηρεάζουν τήν κοινή ζωή µας µέ τούς ἄλλους ἀνθρώπους, ἰδίως ἄν ζοῦµε σέ κρίσιµες καί µεταβατικές ἐποχές, ὅπως ἦταν ἐκεῖνος ὁ Μάϊος, πού τό φῶς ἑνός ἀνθρώπου φώτισε τήν οἰκουµένη καί θεµελίωσε µιά φωτεινή αὐτοκρατορία, ἀλλά καί ἐκεῖνος ὁ Μάϊος, πού οἱ σκιές κατάπιαν τό φῶς καί ἔφεραν τή νύχτα στό λαό µας καί τή ζωή του.

Η γενεαλογία της πολιτικής

"Η γενεαλογία της πολιτικής είναι συνεχής και γνησια κατά τους προγόνους.
Η αργία εγέννησε την πενιαν.
Η πενία ετικε την πειναν.
Η πείνα παρήγαγε την ορεξιν.
Η ορεξις εγέννησε την αυθαιρεσίαν.
Η αυθαιρεσία εγέννησε την ληστείαν.
Η ληστεία εγέννησε την πολιτικήν.

Ιδού η αυθεντική καταγωγή του τέρατος τούτου. Τότε και τώρα, πάντοτε η αυτή. Τότε διά της βίας, τώρα διά του δόλου και διά της βίας. Πάντοτε αμετάβλητοι οι σχοινοβαται ούτοι οι Αθίγγανοι, οι γελωτοποιοί ούτοι πίθηκοι (καλώ δε ούτω τους λεγομενους πολιτικούς). Μαύροι χαλκεις κατασκευάζοντες δεσμά διά τους λαούς εν τή βαθυζοφω σκοτια του αιωνιου εργαστηρίου των."

Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη

Οι έμποροι των εθνών

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ

Ἀναστάσεως ἡμέρα, καί λαμπρυνθῶμεν τῇ πανηγύρει καί ἀλλήλους περιπτυξώμεθα. Εἴπωμεν, ἀδελφοί, καί τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς· συγχωρήσωμεν πάντα τῇ ἀναστάσει· καί οὕτω βοήσωμεν· Χριστός ἀνέστη ἐκ νεκρῶν, θανάτῳ θάνατον πατήσας καί τοῖς ἐν τοῖς μνήμασι ζωήν χαρισάμενος.

Σήμερον εἶνε ἡ ἡμέρα τῆς Ἀναστάσεως! Ἄς γίνωμεν λαμπροί καί ἀκτινοβολοῦντες πρός χάριν τῆς μεγάλης αὐτῆς ἑορτῆς, καί ἄς ἐναγκαλισθῶμεν ὁ εἷς τόν ἄλλον. Ἄς εἴπωμεν, ἀδελφοί, καί εἰς αὐτούς πού μᾶς μισοῦν: Ἐμπρός, ἄς συγχωρήσωμεν τά πάντα χάριν τῆς Ἀναστάσεως (τοῦ Χριστοῦ)· καί τότε (ἀφοῦ πράξωμεν αὐτό καί συμφιλιωθῶμεν μέ τούς ἐχθρούς μας) ἄς κραυγάσωμεν (χαρμοσύνως): Ὁ Χριστός ἀνέστη ἐκ τῶν νεκρῶν, ἀφοῦ μέ τόν θάνατόν Του κατενίκησε τόν θάνατον, καί ἐχάρισε ζωήν εἰς τούς ἐντός τῶν μνημάτων εὐρισκομένους νεκρούς.

Ἑρμηνεία π. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου

ΜΕΓΑΛΟ ΣΑΒΒΑΤΟ

Σέ, τόν ἀναβαλλόμενον τό φῶς ὥσπερ ἱμάτιον, καθελών Ἰωσήφ ἀπό τοῦ ξύλου σύν Νικοδήμῳ καί θεωρήσας νεκρόν, γυμνόν, ἄταφον, εὐσυμπάθητον θρῆνον ἀναλαβών, ὀδυρόμενος ἔλεγεν· οἴμοι, γλυκύτατε Ἰησοῦ! ὅν πρό μικροῦ ὁ ἥλιος ἐν σταυρῷ κρεμάμενον θεασάμενος, ζόφον περιεβάλλετο καί ἡ γῆ τῷ φόβῳ ἐκυμαίνετο καί διερρήγνυτο ναοῦ τό καταπέτασμα· ἀλλ' ἰδού νῦν βλέπω σε δι' ἐμέ ἑκουσίως ὑπελθόντα θάνατον. Πῶς σέ κηδεύσω, Θεέ μου; ἤ πῶς σινδόσιν εἰλήσω; ποίαις χερσί δέ προσψαύσω τό σόν ἀκήρατον σῶμα; ἤ ποῖα ἄσματα μέλψω τῇ σῇ ἐξόδῳ, οἰκτίρμον; Μεγαλύνω τά πάθη σου, ὑμνολογῶ καί τήν ταφήν σου σύν τῇ ἀναστάσει, κραυγάζων· Κύριε, δόξα σοι.

Ὅταν ὁ Ἰωσήφ, μαζί μέ τόν Νικόδημον, κατεβίβασεν ἀπό τό ξύλον τοῦ Σταυροῦ Σέ, πού φορεῖς τό φῶς ὡς ἔνδυμα, καί Σέ εἶδε νεκρόν, γυμνόν, ἄταφον, ἤρχισε θρῆνον γεμᾶτον ἀπό πόνον καί κλαίων ἔλεγεν: Ἀλλοίμονον εἰς ἐμέ, γλυκύτατε Ἰησοῦ! Πρίν ἀπό ὁλίγον ὁ ἥλιος, ἐπειδή Σέ εἶδε κρεμάμενον ἐπάνω εἰς τόν Σταυρόν, (ἔχασε τό φῶς του καί) ἐνεδύθη σκότος βαθύ καί ἡ γῆ ἐσείετο ἀπό τρόμον καί τό παραπέτασμα τοῦ Ναοῦ (πού ἐχώριζε τά ἅγια ἀπό τά ἅγια τῶν ἁγίων) ἐσχίζετο εἰς δύο. Ἀλλ' ἰδού τώρα ἐγώ βλέπω ὅτι Σύ ἐδέχθης νά ὑποστῇς τόν θάνατον μέ τήν θέλησίν σου, χάριν ἐμοῦ. Μέ ποῖον θάρρος θά κηδεύσω, Θεέ μου, Σέ (τόν ἀπαθῆ καί ἀθάνατον); Καί μέ ποίαν τόλμην θά περιτυλίξω μέ σινδόνας Σέ (τόν Ὁποῖον δέν χωρεῖ τό σύμπαν); Πῶς δέ νά ἐγγίσω τό πάναγνον Σῶμά Σου μέ τάς (μολυσμένας) χεῖράς μου; Ἤ ποῖα θρηνώδη ἄσματα νά ψάλω κατά τήν ἐκφοράν Σου, ὦ εὔσπλαγχνε Κύριε; Δοξολογῶ τά Πάθη Σου, ἐγκωμιάζω μέ ὕμνους καί τήν ταφήν Σου, μαζί μέ τήν Ἀνάστασίν Σου, καί κραυγάζω: Κύριε, δόξα Σοι!

Ἑρμηνεία π. Ἐπιφανίου Θεοδωροπούλου